স্থানীয় শাসন (Local Governance)ৰ ওপৰত ৫০টা MCQ

 

১. স্থানীয় শাসন (Local Governance) বুলিলে কি বুজায়?

A. কেৱল ৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়ৰ শাসন

B. তৃণমূল পৰ্যায়ত শাসন

C. ন্যায়পালিকাৰ দ্বাৰা শাসন

D. ব্যক্তিগত প্ৰতিষ্ঠানৰ দ্বাৰা শাসন

উত্তৰ: B. তৃণমূল পৰ্যায়ত শাসন

২. স্থানীয় শাসনৰ প্ৰধান উদ্দেশ্য কি?

A. ক্ষমতাৰ কেন্দ্ৰীকৰণ

B. প্ৰশাসনত জনসাধাৰণৰ অংশগ্ৰহণ

C. স্থানীয় প্ৰতিষ্ঠান বিলুপ্ত কৰা

D. আমোলাতান্ত্ৰিক নিয়ন্ত্ৰণ বৃদ্ধি কৰা

উত্তৰ: B. প্ৰশাসনত জনসাধাৰণৰ অংশগ্ৰহণ

৩. স্থানীয় শাসনৰ সৈতে কোনটো নীতি আটাইতকৈ ঘনিষ্ঠভাৱে জড়িত?

A. কেন্দ্ৰীকৰণ

B. বিকেন্দ্ৰীকৰণ

C. সামৰিকীকৰণ

D. ব্যক্তিগতকৰণ

উত্তৰ: B. বিকেন্দ্ৰীকৰণ

৪. বিকেন্দ্ৰীকৰণ (Decentralisation) বুলিলে কি বুজায়?

A. নিম্ন পৰ্যায়লৈ কৰ্তৃত্ব হস্তান্তৰ

B. কেন্দ্ৰত কৰ্তৃত্ব কেন্দ্ৰীভূত কৰা

C. স্থানীয় প্ৰতিষ্ঠান বিলুপ্ত কৰা

D. কেৱল আদালতলৈ ক্ষমতা হস্তান্তৰ কৰা

উত্তৰ: A. নিম্ন পৰ্যায়লৈ কৰ্তৃত্ব হস্তান্তৰ

৫. পঞ্চায়তী ৰাজ প্ৰতিষ্ঠানসমূহৰ সাংবিধানিক মৰ্যাদা শক্তিশালী কৰা হৈছিল কোনটো সংশোধনীৰ জৰিয়তে?

A. ৪২তম সাংবিধানিক সংশোধনী

B. ৪৪তম সাংবিধানিক সংশোধনী

C. ৭৩তম সাংবিধানিক সংশোধনী

D. ৮৬তম সাংবিধানিক সংশোধনী

উত্তৰ: C. ৭৩তম সাংবিধানিক সংশোধনী

৬. ৭৩তম সাংবিধানিক সংশোধনী মূলতঃ কিহৰ সৈতে জড়িত?

A. পৌৰসভা

B. পঞ্চায়ত

C. মৌলিক কৰ্তব্য

D. জৰুৰীকালীন ব্যৱস্থা

উত্তৰ: B. পঞ্চায়ত

৭. ৭৪তম সাংবিধানিক সংশোধনী কিহৰ সৈতে জড়িত?

A. পঞ্চায়তী ৰাজ প্ৰতিষ্ঠান

B. নগৰীয়া স্থানীয় সংস্থা

C. মৌলিক অধিকাৰ

D. ভাৰতীয় নিৰ্বাচন আয়োগ

উত্তৰ: B. নগৰীয়া স্থানীয় সংস্থা

৮. ৭৩তম সাংবিধানিক সংশোধনী কেতিয়াৰ পৰা কাৰ্যকৰী হৈছিল?

A. ১৯৯১

B. ১৯৯২

C. ১৯৯৩

D. ১৯৯৫

উত্তৰ: C. ১৯৯৩

৯. ৭৪তম সাংবিধানিক সংশোধনী কেতিয়াৰ পৰা কাৰ্যকৰী হৈছিল?

A. ১৯৯২

B. ১৯৯৩

C. ১৯৯৪

D. ১৯৯৫

উত্তৰ: B. ১৯৯৩

১০. সংবিধানৰ কোনটো অংশত পঞ্চায়তৰ বিষয়ে আলোচনা কৰা হৈছে?

A. অংশ VIII

B. অংশ IX

C. অংশ IX-A

D. অংশ X

উত্তৰ: B. অংশ IX

১১. সংবিধানৰ কোনটো অংশত পৌৰসভাৰ বিষয়ে আলোচনা কৰা হৈছে?

A. অংশ IX

B. অংশ IX-A

C. অংশ X

D. অংশ XI

উত্তৰ: B. অংশ IX-A

১২. পঞ্চায়তৰ বিষয়ে কোনকেইটা অনুচ্ছেদত আলোচনা কৰা হৈছে?

A. অনুচ্ছেদ ২৪৩–২৪৩O

B. অনুচ্ছেদ ২৪৪–২৫০

C. অনুচ্ছেদ ২৮০–২৯০

D. অনুচ্ছেদ ৩০০–৩১০

উত্তৰ: A. অনুচ্ছেদ ২৪৩–২৪৩O

১৩. পৌৰসভাৰ বিষয়ে কোনকেইটা অনুচ্ছেদত আলোচনা কৰা হৈছে?

A. অনুচ্ছেদ ২৪৩A–২৪৩O

B. অনুচ্ছেদ ২৪৩P–২৪৩ZG

C. অনুচ্ছেদ ২৫০–২৭০

D. অনুচ্ছেদ ২৮০–৩০০

উত্তৰ: B. অনুচ্ছেদ ২৪৩P–২৪৩ZG

১৪. সংবিধানৰ একাদশ অনুসূচীত কিমানটা বিষয় অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে?

A. ১৮টা

B. ২২টা

C. ২৯টা

D. ৩০টা

উত্তৰ: C. ২৯টা

১৫. দ্বাদশ অনুসূচীত কিমানটা বিষয় আছে?

A. ১৮টা

B. ২০টা

C. ২৯টা

D. ৩০টা

উত্তৰ: A. ১৮টা

১৬. একাদশ অনুসূচী কিহৰ সৈতে জড়িত?

A. পৌৰসভা

B. পঞ্চায়ত

C. সংসদ

D. ৰাজ্য বিধানসভা

উত্তৰ: B. পঞ্চায়ত

১৭. দ্বাদশ অনুসূচী কিহৰ সৈতে জড়িত?

A. পঞ্চায়ত

B. পৌৰসভা

C. সংসদ

D. ন্যায়পালিকা

উত্তৰ: B. পৌৰসভা

১৮. গ্ৰাম সভা (Gram Sabha) কাক লৈ গঠিত?

A. কেৱল নিৰ্বাচিত পঞ্চায়ত সদস্য

B. সংশ্লিষ্ট গাঁও/পঞ্চায়ত এলেকাৰ পঞ্জীয়নভুক্ত ভোটাৰসকল

C. কেৱল চৰকাৰী বিষয়া

D. সাংসদসকল

উত্তৰ: B. সংশ্লিষ্ট গাঁও/পঞ্চায়ত এলেকাৰ পঞ্জীয়নভুক্ত ভোটাৰসকল

১৯. গ্ৰাম সভাক সাধাৰণতে কি বুলি গণ্য কৰা হয়?

A. তৃণমূল গণতন্ত্ৰৰ ভিত্তি

B. ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ প্ৰতিষ্ঠান

C. ন্যায়িক প্ৰতিষ্ঠান

D. কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ সংস্থা

উত্তৰ: A. তৃণমূল গণতন্ত্ৰৰ ভিত্তি

২০. পঞ্চায়ত আৰু পৌৰসভাৰ নিৰ্বাচন কোনে পৰিচালনা কৰে?

A. ভাৰতীয় নিৰ্বাচন আয়োগ

B. ৰাজ্যিক নিৰ্বাচন আয়োগ

C. UPSC

D. ৰাজ্যিক লোকসেৱা আয়োগ

উত্তৰ: B. ৰাজ্যিক নিৰ্বাচন আয়োগ

২১. ৰাজ্যিক নিৰ্বাচন আয়ুক্তক কোনে নিযুক্তি দিয়ে?

A. ৰাষ্ট্ৰপতি

B. প্ৰধানমন্ত্ৰী

C. ৰাজ্যপাল

D. মুখ্যমন্ত্ৰী

উত্তৰ: C. ৰাজ্যপাল

২২. পঞ্চায়তৰ বিত্তীয় অৱস্থা পৰ্যালোচনা কৰা সংস্থাটো কোনটো?

A. ভাৰতীয় বিত্ত আয়োগ

B. ৰাজ্যিক বিত্ত আয়োগ

C. পৰিকল্পনা আয়োগ

D. নিৰ্বাচন আয়োগ

উত্তৰ: B. ৰাজ্যিক বিত্ত আয়োগ

২৩. ৰাজ্যিক বিত্ত আয়োগ সাধাৰণতে কিমান বছৰৰ মূৰে মূৰে গঠন কৰা হয়?

A. ২ বছৰ

B. ৩ বছৰ

C. ৫ বছৰ

D. ১০ বছৰ

উত্তৰ: C. ৫ বছৰ

২৪. পঞ্চায়তৰ সাধাৰণ কাৰ্যকাল কিমান?

A. ৩ বছৰ

B. ৪ বছৰ

C. ৫ বছৰ

D. ৬ বছৰ

উত্তৰ: C. ৫ বছৰ

২৫. কোনো পঞ্চায়ত নিৰ্ধাৰিত কাৰ্যকাল শেষ হোৱাৰ আগতেই ভংগ হ’লে সাধাৰণতে কিমান সময়ৰ ভিতৰত নিৰ্বাচন অনুষ্ঠিত কৰিব লাগে?

A. ৩ মাহ

B. ৬ মাহ

C. ১ বছৰ

D. ২ বছৰ

উত্তৰ: B. ৬ মাহ

২৬. তলৰ কোনটো সাধাৰণতে গাঁও পৰ্যায়ৰ স্থানীয় সংস্থা?

A. জিলা পৰিষদ

B. গ্ৰাম পঞ্চায়ত

C. পৌৰ নিগম

D. ৰাজ্য বিধানসভা

উত্তৰ: B. গ্ৰাম পঞ্চায়ত

২৭. পঞ্চায়তী ৰাজ ব্যৱস্থাত জিলা পৰ্যায়ৰ প্ৰতিষ্ঠানটো কোনটো?

A. গ্ৰাম সভা

B. গ্ৰাম পঞ্চায়ত

C. জিলা পৰিষদ

D. নগৰ পঞ্চায়ত

উত্তৰ: C. জিলা পৰিষদ

২৮. পঞ্চায়তী ৰাজ ব্যৱস্থাৰ মধ্যৱৰ্তী পৰ্যায়ৰ সংস্থাটো সাধাৰণতে কি নামেৰে জনা যায়?

A. গ্ৰাম সভা

B. পঞ্চায়ত সমিতি

C. জিলা পৰিষদ

D. পৌৰ পৰিষদ

উত্তৰ: B. পঞ্চায়ত সমিতি

২৯. পঞ্চায়তত মহিলাৰ বাবে সংৰক্ষণৰ ব্যৱস্থা কোনটো সাংবিধানিক সংশোধনীৰ জৰিয়তে কৰা হৈছিল?

A. ৪২তম

B. ৬১তম

C. ৭৩তম

D. ৭৪তম

উত্তৰ: C. ৭৩তম

৩০. পঞ্চায়তত মহিলাৰ বাবে সাংবিধানিকভাৱে ন্যূনতম সংৰক্ষণ কিমান?

A. ১০%

B. ২৫%

C. এক-তৃতীয়াংশ

D. এক-অৰ্ধাংশ

উত্তৰ: C. এক-তৃতীয়াংশ

৩১. পঞ্চায়তত সংৰক্ষণৰ ব্যৱস্থা কোনসকলৰ বাবে কৰা হৈছে?

A. অনুসূচিত জাতি আৰু অনুসূচিত জনজাতি

B. কেৱল অনুসূচিত জনজাতি

C. কেৱল মহিলা

D. কেৱল অন্যান্য পিছপৰা শ্ৰেণী

উত্তৰ: A. অনুসূচিত জাতি আৰু অনুসূচিত জনজাতি

৩২. তিনিস্তৰীয় পঞ্চায়তী ৰাজ ব্যৱস্থাৰ পৰামৰ্শৰ সৈতে কোনখন সমিতি জড়িত?

A. বলৱন্ত ৰায় মেহতা সমিতি

B. চৰকাৰীয়া সমিতি

C. মণ্ডল আয়োগ

D. পুঞ্চী আয়োগ

উত্তৰ: A. বলৱন্ত ৰায় মেহতা সমিতি

৩৩. বলৱন্ত ৰায় মেহতা সমিতি কেতিয়া নিযুক্ত কৰা হৈছিল?

A. ১৯৫২

B. ১৯৫৭

C. ১৯৬২

D. ১৯৬৭

উত্তৰ: B. ১৯৫৭

৩৪. বলৱন্ত ৰায় মেহতা সমিতিয়ে কিহৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছিল?

A. গণতান্ত্ৰিক বিকেন্দ্ৰীকৰণ

B. কেন্দ্ৰীকৰণ

C. ন্যায়িক পৰ্যালোচনা

D. সংসদীয় বিশেষাধিকাৰ

উত্তৰ: A. গণতান্ত্ৰিক বিকেন্দ্ৰীকৰণ

৩৫. অশোক মেহতা সমিতি কেতিয়া নিযুক্ত কৰা হৈছিল?

A. ১৯৬৫

B. ১৯৭৭

C. ১৯৮৫

D. ১৯৯০

উত্তৰ: B. ১৯৭৭

৩৬. অশোক মেহতা সমিতিয়ে কিহৰ পৰামৰ্শ আগবঢ়াইছিল?

A. দ্বিস্তৰীয় পঞ্চায়তী ৰাজ ব্যৱস্থা

B. চাৰিস্তৰীয় ব্যৱস্থা

C. পঞ্চায়ত বিলুপ্ত কৰা

D. সম্পূৰ্ণ কেন্দ্ৰীকৰণ

উত্তৰ: A. দ্বিস্তৰীয় পঞ্চায়তী ৰাজ ব্যৱস্থা

৩৭. অশোক মেহতা সমিতিয়ে জিলাক কি হিচাপে গুৰুত্ব দিছিল?

A. অগুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰশাসনিক একক

B. বিকেন্দ্ৰীকৰণৰ প্ৰথম পৰ্যায়

C. ন্যায়িক একক

D. কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ একক

উত্তৰ: B. বিকেন্দ্ৰীকৰণৰ প্ৰথম পৰ্যায়

৩৮. এল. এম. সিংভি সমিতি বিশেষভাৱে কিহৰ সৈতে জড়িত?

A. পঞ্চায়তী ৰাজ প্ৰতিষ্ঠানক সাংবিধানিক স্বীকৃতি প্ৰদান

B. স্থানীয় চৰকাৰ বিলুপ্ত কৰা

C. প্ৰশাসনৰ কেন্দ্ৰীকৰণ

D. ন্যায়াধীশ নিযুক্তি

উত্তৰ: A. পঞ্চায়তী ৰাজ প্ৰতিষ্ঠানক সাংবিধানিক স্বীকৃতি প্ৰদান

৩৯. ৭৩তম সাংবিধানিক সংশোধনীৰ জৰিয়তে কোনখন অনুসূচী সংবিধানত সংযোজিত কৰা হৈছিল?

A. একাদশ অনুসূচী

B. দ্বাদশ অনুসূচী

C. দশম অনুসূচী

D. নৱম অনুসূচী

উত্তৰ: A. একাদশ অনুসূচী

৪০. ৭৪তম সাংবিধানিক সংশোধনীৰ জৰিয়তে কোনখন অনুসূচী সংযোজিত কৰা হৈছিল?

A. একাদশ অনুসূচী

B. দ্বাদশ অনুসূচী

C. পঞ্চম অনুসূচী

D. ষষ্ঠ অনুসূচী

উত্তৰ: B. দ্বাদশ অনুসূচী

৪১. তলৰ কোনটো নগৰীয়া স্থানীয় সংস্থা?

A. গ্ৰাম পঞ্চায়ত

B. পঞ্চায়ত সমিতি

C. পৌৰ নিগম

D. জিলা পৰিষদ

উত্তৰ: C. পৌৰ নিগম

৪২. নগৰ পঞ্চায়ত (Nagar Panchayat) সাধাৰণতে ক’ত গঠন কৰা হয়?

A. সম্পূৰ্ণ গ্ৰাম্য অঞ্চলত

B. গ্ৰাম্যৰ পৰা নগৰীয়া অঞ্চললৈ পৰিৱৰ্তনশীল অঞ্চলত

C. কেৱল জিলা সদৰত

D. কেৱল মহানগৰত

উত্তৰ: B. গ্ৰাম্যৰ পৰা নগৰীয়া অঞ্চললৈ পৰিৱৰ্তনশীল অঞ্চলত

৪৩. পৌৰ পৰিষদ (Municipal Council) সাধাৰণতে কিহৰ বাবে গঠন কৰা হয়?

A. সৰু নগৰীয়া অঞ্চল

B. গাঁও অঞ্চল

C. গ্ৰাম্য জিলা

D. কেৱল জনজাতীয় অঞ্চল

উত্তৰ: A. সৰু নগৰীয়া অঞ্চল

৪৪. পৌৰ নিগম (Municipal Corporation) সাধাৰণতে কিহৰ বাবে গঠন কৰা হয়?

A. বৃহৎ নগৰীয়া অঞ্চল

B. গাঁও

C. গ্ৰাম্য উন্নয়ন খণ্ড

D. গ্ৰাম সভা

উত্তৰ: A. বৃহৎ নগৰীয়া অঞ্চল

৪৫. স্থানীয় শাসনে কিহক উৎসাহিত কৰে?

A. জনসাধাৰণৰ অংশগ্ৰহণ

B. প্ৰশাসনিক গোপনীয়তা

C. অত্যধিক কেন্দ্ৰীকৰণ

D. ৰাজনৈতিক বঞ্চনা

উত্তৰ: A. জনসাধাৰণৰ অংশগ্ৰহণ

৪৬. বিকেন্দ্ৰীকৰণৰ এটা গুৰুত্বপূৰ্ণ উদ্দেশ্য কোনটো?

A. প্ৰশাসন আৰু জনসাধাৰণৰ মাজৰ দূৰত্ব বৃদ্ধি কৰা

B. সিদ্ধান্ত গ্ৰহণত জনসাধাৰণৰ অংশগ্ৰহণ বৃদ্ধি কৰা

C. স্থানীয় জবাবদিহিতা বিলুপ্ত কৰা

D. সকলো ক্ষমতা ৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়ত কেন্দ্ৰীভূত কৰা

উত্তৰ: B. সিদ্ধান্ত গ্ৰহণত জনসাধাৰণৰ অংশগ্ৰহণ বৃদ্ধি কৰা

৪৭. Subsidiarity বা নিকটতম পৰ্যায়ৰ নীতিয়ে কি বুজায়?

A. সকলো সিদ্ধান্ত কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰে ল’ব লাগে

B. সিদ্ধান্ত উপযুক্ত নিম্নতম পৰ্যায়ত গ্ৰহণ কৰিব লাগে

C. স্থানীয় সংস্থাৰ কোনো কৰ্তৃত্ব থাকিব নালাগে

D. নিৰ্বাচিত প্ৰতিনিধিৰ সলনি আমোলাই কাম কৰিব লাগে

উত্তৰ: B. সিদ্ধান্ত উপযুক্ত নিম্নতম পৰ্যায়ত গ্ৰহণ কৰিব লাগে

৪৮. ফলপ্ৰসূ স্থানীয় শাসনৰ বাবে তলৰ কোনটো অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ?

A. পৰ্যাপ্ত কাৰ্য, পুঁজি আৰু কৰ্মচাৰী

B. কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ ওপৰত সম্পূৰ্ণ নিৰ্ভৰশীলতা

C. জনসাধাৰণৰ অংশগ্ৰহণৰ অনুপস্থিতি

D. জবাবদিহিতা বিলুপ্ত কৰা

উত্তৰ: A. পৰ্যাপ্ত কাৰ্য, পুঁজি আৰু কৰ্মচাৰী

৪৯. বিকেন্দ্ৰীকৰণৰ ক্ষেত্ৰত “3Fs” বুলিলে কি বুজায়?

A. Finance, Federalism and Freedom

B. Functions, Funds and Functionaries

C. Functions, Federalism and Finance

D. Funds, Freedom and Federalism

উত্তৰ: B. Functions, Funds and Functionaries

৫০. স্থানীয় শাসনৰ মৌলিক উদ্দেশ্য কি?

A. তৃণমূল গণতন্ত্ৰ শক্তিশালী কৰা আৰু স্থানীয় সেৱা প্ৰদান উন্নত কৰা

B. কেন্দ্ৰীয় নিয়ন্ত্ৰণ বৃদ্ধি কৰা

C. নাগৰিকৰ অংশগ্ৰহণ হ্ৰাস কৰা

D. প্ৰতিনিধিত্বমূলক প্ৰতিষ্ঠান বিলুপ্ত কৰা

উত্তৰ: A. তৃণমূল গণতন্ত্ৰ শক্তিশালী কৰা আৰু স্থানীয় সেৱা প্ৰদান উন্নত কৰা

Sources / References

IGNOU, Public Administration Study Materials

Constitution of India — Part IX and Part IX-A

Balwant Rai Mehta Committee Report

Ashok Mehta Committee Report

L. M. Singhvi Committee Report

Second Administrative Reforms Commission Reports

M. Laxmikanth, Indian Polity

Standard textbooks on Public Administration and Local Governance